İş Kazalarının Çoğunluğu Neden Meydana Geliyor? Uzmanlardan Kritik Uyarılar

Türkiye’de her yıl on binlerce insanın yaralanmasına veya hayatını kaybetmesine neden olan iş kazaları, ülke ekonomisi için de büyük bir yük oluşturuyor. Yapılan araştırmalar ve uzman görüşleri, bu kazaların büyük çoğunluğunun aslında alınması kolay tedbirlerin göz ardı edilmesinden kaynaklandığını ortaya koyuyor. Aydın’da iş sağlığı ve güvenliği alanında öncü kuruluşlardan Polat OSGB’nin Sorumlu Müdürü ve İş Güvenliği Uzmanı Emin Tükel, iş güvenliği önlemlerinin bir maliyet kalemi değil, aksine geleceğe yapılan önemli bir yatırım olduğunu vurguladı.

6331 Sayılı Kanun ve İş Kazaları İlişkisi

30 Haziran 2012’de yürürlüğe giren ve 2025 itibarıyla tüm iş yerlerinde zorunlu hale gelen 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nun üzerinden yaklaşık 13 yıl geçtiğini hatırlatan Tükel, bu süreçte iş güvenliğinin öneminin daha iyi anlaşıldığını belirtti. Tükel, geçmişte yaşanan iş kazalarının neredeyse tamamının insan kaynaklı ihmaller ve gerekli tedbirlerin alınmamasından kaynaklandığını söyledi. Avrupa’da iş kazaları sıralamasında üst sıralarda yer alan Türkiye’nin, bu kazalar nedeniyle yıllık 10 milyar doları aşan bir maliyetle karşı karşıya kaldığına dikkat çekti. Tükel, bu maliyetin sadece yüzde 25’inin önleyici tedbirlere harcanması durumunda, yaşanacak acıların yanı sıra ülke ekonomisine de milyarlarca dolarlık katkı sağlanabileceğini ifade etti.

Farkındalık Eksikliği ve Göz Ardı Edilen Basit Önlemler

İş Güvenliği Uzmanı Emin Tükel, en büyük sorunun işverenler arasındaki farkındalık eksikliği olduğunu dile getirdi. Pek çok işverenin iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini bir maliyet unsuru olarak gördüğünü belirten Tükel, alınmayan her önlemin ileride daha büyük maliyetlere ve telafisi mümkün olmayan sonuçlara yol açtığını vurguladı. Özellikle basit önlemlerin alınmamasının birçok ağır yaralanma ve ölüm vakasına zemin hazırladığını belirtti. Tükel’e göre, elektrik panolarının düzenli kontrolü, makine koruyucularının yerinde olması, yüksekte çalışma ekipmanlarının standartlara uygunluğu ve kimyasal etiketlerinin güncelliği gibi basit adımlar, pek çok kazayı engelleyebilir.

‘Bana Bir Şey Olmaz’ Anlayışı ve Alışkanlık Kaynaklı Riskler

Tükel, Türkiye’deki iş kazalarının artmasındaki en önemli nedenlerden birinin ‘Bana bir şey olmaz’ şeklindeki yaygın anlayış olduğunu söyledi. Çalışanların alışkanlıklar nedeniyle risk alma eğiliminde olduğunu belirten Tükel, kişisel koruyucu ekipmanların (KKD) takılmamasının bir cesaret göstergesi değil, istatistiksel bir kumar olduğunu ve bu kumarda kaybedenin çoğunlukla çalışanın kendisi olduğunu sert bir dille ifade etti. İş sağlığı ve güvenliği kurallarına sadece formalite icabı değil, gerçekten uyulması gerektiğini belirten Tükel, çalışanların yılda en az bir kez eğitim almasının farkındalığı artıracağına ve kazaları önlemede kilit rol oynayacağına inandığını sözlerine ekledi. Tüm iş yerlerinin, tehlike sınıfına bakılmaksızın iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini almasının yasal bir zorunluluk olduğunu hatırlattı.